veelpotigen

onderstam

                 de veelpotigen

start  >  geleedpotigen  >  veelpotigen                                                                                                       Myriapoda

 

De veelpotigen worden ook de duizendpotigen genoemd en zijn een groep dieren die tot de geleedpotigen behoren.  Ze bestaan uit 4 groepen : duizendpoten, miljoenpoten, weinigpotigen, wortelduizendpoten.  Het aantal poten kan bij alle groepen sterk verschillen.  Het zijn er niet precies duizend of precies een miljoen.  De duizendpoten hebben één paar poten aan elk deeltje van hun lijf.  De miljoenpoten hebben twee paar poten aan elk deeltje van hun lijf. 

De duizendpoten leven allemaal op het land en gaan meestal in de nacht op zoek naar eten.  Overdag verstoppen ze zich onder stenen en bladeren.  Ze hebben gifkaken vooraan op hun kop.  Eigenlijk zijn het de eerste twee poten die omgevormd zijn tot bijtpoten.  Ook de miljoenpoten hebben zo een paar poten, maar kunnen er niet mee bijten.  Ze gebruiken die om zich te verdedigen tegen vijanden. 

4 klassen veelpotigen :

                                                                               4 klassen

 

File:Steinläufer (Lithobius forficatus) 3.jpg

     

De vier groepen zijn zo verschillend dat het soms raar is dat ze eigenlijk wel tot één groep dieren behoren.  Duizendpoten zijn snelle jagers, hebben één paar poten per deel en hebben gifkaken.  Miljoenpoten zijn afvaleters, hebben een lijf in de vorm van een buis en hebben 2 paar poten per deel.  De weinigpotigen zijn piepklein, lijken sterk op duizendpoten, maar hebben slechts 3 tot 9 paar pootjes.  De wortelduizendpoten lijken op duizendpoten, maar zijn lang en wit, hebben geen ogen en leven volledig onder de grond. 

De dieren hebben allemaal 2 delen : de kop en een achterlijf.  Ze hebben niet zoals de insecten een borststuk.  Maar het achterlijf kan wel lang zijn.  En het laatste deeltje van het lijf heeft meestal nog tastsprieten.  Pissebedden lijken wel goed te passen in deze groep dieren, maar toch horen ze hier niet bij.  Ze horen bij de kreeftachtigen. 

De veelpotigen leggen hun eitjes in de grond, onder stenen of onder rottend hout.  Vaak zorgen ze zelfs nog een tijdje voor hun eitjes en houden ze schoon.  Dat komt bij weinig geleedpotigen voor.  Als ze uit het ei kruipen hebben ze nog maar 3 tot 7 paar pootjes.  Maar elke keer ze vervellen komen er enkele pootjes bij.  Gek hoe ze nooit over hun eigen pootjes vallen.  Ze bewegen hun pootjes in golven. 

foto's : fritz geller grimm, palica, franco folini,shyamal, darkone, kevin collins